Wat is codependentie?
“De onderlaag van álle vormen van verslaving.”

Codependentie

De laatste vorm van verslavende relaties die ik wil bespreken is codependentie. Eigenlijk heeft codependentie een aparte positie ten opzichte van relatie en liefdesverslaving. Waar relatie en liefdesverslaving duidelijk twee vormen van verslavende relaties zijn (die weliswaar vaak in elkaar overlopen), heeft codependentie een dubbelrol. Enerzijds is het een vorm van een verslavende relatie, verslaafd aan de goedkeuring en bevestiging van andere mensen. Maar anderzijds ligt codependentie een laagje dieper in ons bewustzijn dan relatieverslaving en liefdesverslaving. Naar mijn mening is het de onderlaag van álle vormen van verslaving. Het is eerste reactie, de basis overlevingsstrategie op een onveilige hechting met je ouders of in reactie op ouders die emotioneel onbeschikbaar waren. Vanuit deze laag van codependentie kan vervolgens een (relatie)verslaving op een specifiekere manier tot uiting komen, of niet. Het kan ook zijn dat je enkel codependent symptomen vertoont, maar geen relatie, liefdesverslaving ontwikkelt. In dat geval lijd je enkel aan codependentie en ben je verslaafd aan de goedkeuring van anderen. Om het visueel te maken, zou je codependentie kunnen voorstellen als een hand. De hele hand symboliseert codependentie en de vingers aan de hand de verslavingen die daaruit voortkomen.

Ik zal zo uitgebreid terugkomen op de verschillen en overeenkomsten van de verschillende vormen en zal eerst wat meer vertellen over wat codependentie is.

De letterlijke vertaling van codependentie is ‘mede afhankelijkheid’. Het begrip is ontstaan in de jaren vijftig en werd oorspronkelijk gebruikt als benaming voor partners van alcoholisten en drugsverslaafden (hiervoor wordt nu de term co-verslaving gebruikt). Ze ontdekten dat partners van verslaafden allemaal leken te kampen met sterke gevoelens van schaamte, boosheid, pijn en verdriet. Deze gevoelens stonden in relatie tot de verslaafde die het middelpunt vormde van alle problemen in het gezin. Later ging men echter inzien dat deze gevoelens óók voorkwamen in andere disfunctionele gezinnen en dat deze gevoelens vaak blijven, ook wanneer de verslaafde partner herstelde van zijn verslaving. op het moment dat de verslaafde partner herstelde van actieve verslaving, bleef het gedrag van de partner in stand. Dit gedrag kenmerkte zich door pleasen, overmatig zorgen en verantwoordelijkheden van de ander overnemen terwijl het eigenlijk niet meer nodig was! De problematiek zat dus in de persoon zelf en was geen directe consequentie van de verslaving van de ander maar werd getriggerd door de verslaving van de ander.

De conclusie was dat codependentie een op zichzelf staande aandoening bleek. Een overlevingsstrategie. Vaak bleek dat die partner uit een gezin kwam waar verslaving of emotionele onbeschikbaarheid aan ten grondslag lagen waardoor er wel een gevoeligheid voor codependentie latent aanwezig was maar een trigger van buitenaf nodig was (de verslaafde of hulpbehoevende partner) om het gedrag tot uiting te kunnen laten komen. Zelf hanteer ik als definitie van codependentie dat het een trance is waarin je de wensen en behoeftes van een ander belangrijker maakt dan die van jezelf. Codependentie is ‘automatische piloot’ gedrag waar je zelf geen macht over hebt. Je ervaart machteloosheid als je handelt vanuit de trance van codependentie en vaak kom je er pas achter dat je vanuit die trance hebt gehandeld, wanneer het al is gebeurd. Als je toch weer ‘ja’ hebt gezegd, terwijl je ‘nee’ bedoelde. of als je toch weer iets voor iemand hebt gedaan uit schuldgevoel. Als je in de trance raakt waarin je de wensen en behoeftes van een ander belangrijker maakt dan de behoeftes en wensen van jezelf, onderneem je niet meer met je volle verstand een actie. Je handelt vanuit het zogenaamde kind bewustzijn waardoor je niet meer vanuit je volwassen bewustzijn kunt reageren. Codependent gedrag is niet altijd gerelateerd aan liefdesrelaties maar kan zich ook manifesteren in de ouder kind relatie, op de werkvloer of in vriendschappen.

Kenmerken en symptomen van codependentie

Codependentie heeft een aantal kenmerken en symptomen die typerend zijn, Pia Mellody, een Amerikaanse autoriteit op het gebied van codependentie, verdeelt deze symptomen onder in primaire en secundaire symptomen. De primaire symptomen van codependentie tasten de relatie met het zelf aan terwijl de secundaire symptomen ontstaan uit de primaire symptomen en de relatie tussen jou en anderen beschadigen.

Wat zijn de primaire kenmerken?

De primaire kenmerken die dus de relatie met jezelf aantasten zijn dat:

  • Je moeite hebt met een gezond gevoel van eigenwaarde;
  • Je moeite hebt met grenzen stellen;
  • Je emotioneel bewustzijn beschadigd is;
  • Je het moeilijk vindt om je te uiten op een beheerste manier;
  • Je behoeften en wensen ondergeschikt maakt aan die van de ander;

Uit deze primaire kenmerken, vloeien secundaire kenmerken voort die je relatie met anderen aantast, namelijk dat:

  • Je negatieve controle uitoefent op anderen, of dat je je door anderen laat controleren;
  • Je rancune en wrok koestert;
  • Je spiritualiteit beschadigd is;
  • Je verslavingen en ander compulsief (dwangmatig) gedrag vertoont;
  • Je problemen met intimiteit hebt, het geven en ontvangen is uit balans.
Binding
codependentie

Automatisch piloot gedrag waarin je de wensen en behoeften van de ander belangrijk maakt dan die van je zelf

Codependentie is aangeleerd gedrag en dus ook weer af te leren.

traumabinding
favicon

Klanttevredenheid

Mijn leven verrijkt

De ervaring met de methodieken die Claudia en haar team aanbied hebben mijn leven verrijkt!

Peter

Het jaartraject heeft mijn leven ingrijpend veranderd en ten goede. Er is veel geheeld en ik heb veel geleerd. We spraken elkaar ongeveer een jaar geleden aan de telefoon na een Webinar. Alles in me zei toen ja en dat heb ik toen ook met jou gedeeld. De reis begon. De twee adem retreats waren intens en transformerend en hebben me gebracht bij het inzicht dat ik het Ggz-traject heel hard nodig had en heb. De realisatie dat ik gedesorganiseerd gehecht ben en wat dat betekend heeft voor mijn leven kwam diep binnen. In het Ggz-traject is de heling verder gegaan met dank aan Anjo en Suzy. Vooral de lichaamsgerichte kant van de therapie grijpt diep in. De facto heb ik vanaf begin 2023 daar het werk gedaan en af en toe wat dingen van het jaarprogramma gedaan. De online bijeenkomsten heb ik redelijk trouw gevolgd en actief in geparticipeerd en dat was leerzaam. Het was fijn om soms ook bij te kunnen dragen. De essentie van het beginnen aan dit traject was liefdesverslaving en relatieverslaving.Dat ik de relatie met Madelon (in Spanje) heb kunnen beëindigen zegt veel over de groei, die ik op dat gebied heb kunnen doormaken. De nicotineverslaving zat deels aan die relatie (en aan de herinnering van mijn vader) vast en die heb ik ook kunnen beëindigen. De verslaving aan pijnstillers heb ik met manueel therapie en het werk bij Suzy los kunnen laten. Helaas is de verslaving aan eten en snoepen er heel dominant voor in de plaats gekomen. Dus dat is het volgende om aan te pakken. Op een wat dieper niveau heb ik een betere relatie met mijn innerlijk kind(eren). En dat is wezenlijk. De autonoom volwassen Peter raakt niet meer zo gedesoriënteerd als in het begin van het traject, toen ik extra hulp van Martina moest inroepen. Dus ik ervaar meer basis in mezelf. Al met al een enorme oogst van één jaar van leed naar liefde.

Natasha

"De ander is niet nodig om mij heel te maken. Ik heb genoeg aan mezelf." Vorig jaar toen ik bij Claudia kwam lukte het me niet om mijn verhaal te doen zonder te moeten huilen. Ik herkende namelijk patronen bij mezelf die ik graag opgelost wilde hebben, maar mezelf openstellen om dat mogelijk te maken vond ik doodeng. Qua leeftijd ben ik waarschijnlijk aan de jongere kant dan wat Claudia gemiddeld als klant heeft, maar ik heb me altijd als serieus genomen gevoeld, ook binnen de groep sessies. Ik wist dat ik een laag zelfbeeld had maar had nog niet de tools om mezelf hierbij te helpen. Met behulp van Claudia’s inzichten en de groep sessies heb ik mijn eigenwaarde leren vinden. Ik merkte dat ik steeds meer over mezelf en mijn verhaal kon vertellen zonder dat het me te veel werd, ik vond mijn stem weer. Ik heb geleerd minder streng voor mezelf te zijn en voor anderen om me heen. Als belangrijkste heb ik geleerd dat ik genoeg heb aan mezelf, een ander is niet nodig om mij heel te maken. Sinds kort zit ik in een relatie met iemand die me nooit aan mezelf laat twijfelen. Het verschil tussen deze gezonde relatie en al het overige wat ik eerder in mijn leven heb gehad is dag en nacht. Doordat ik weet wat ik waard ben heb ik iemand kunnen aantrekken dat ook inziet en daarnaar handelt. En nog weet ik dat ik deze relatie niet NODIG heb. Zonder Claudia weet ik niet of dit gelukt was, in ieder geval niet zo snel! Ik kan er nog veel langer over praten, maar ik zou om het bovenstaande iedereen aanraden om in ieder geval kennis te maken met Claudia en wat zij kan aanbieden; of het mediteren is om tot jezelf te komen dan wel een volledig traject. Het is de beste investering die ik in mezelf heb gemaakt! Liefs, Natasha

‘ Ervaring event ‘

Mooi event voelde vooral liefde. De adem sessie was super waardevol. Het was een hele fijne dag. Groetjes, Peter

In het NU opkomen voor mijn innerlijke kind

Toen ik mij aanmeldde was grenzen aangeven, nee zeggen en mijn eigen behoeften en wensen erkennen mijn grootste probleem. Mijn belangrijkste inzicht in mijn proces is in “HET NU” opkomen voor het innerlijke kind. Ik was al bekend met hechtingsstijlen, met codependency, overlevingsstrategieën en verslavingen maar pas bij Claudia heb ik geleerd om alle onderlinge verbanden te zien en vooral te voelen. Claudia heeft me laten zien en ervaren dat er ook heling mogelijk is. Ik ben nog niet zover maar het biedt hoop en verlichting. Net als eerdere stappen die ik heb gezet en gemaakt is dit een proces van erkennen, herkennen en uiteindelijk gewoon doen. Ik zou een ieder die met zichzelf worstelt op het gebied van liefde, intimiteit en verslavingsgedrag aanraden om zich te laten begeleiden door Claudia. Haar inzicht, professionaliteit en ervaringsdeskundigheid gaan hand in hand met betrokkenheid. Zij leeft ook haar eigen programma en is voor velen van ons een lichtend voorbeeld dat het zo ook kan. Dankjewel van Koen.

Heel fijn om op mijn eigen plek te staan

De familieopstelling voor mij was heel bijzonder. Mooi om van een 'afstand' te kunnen kijken wat er gebeurd binnen het gezin, waar ik uitkom. Het heeft me bevestigd, wat ik al vermoedde, nl dat ik sowieso niet op mijn plek sta. De laatste maanden kwam bij mij al meer de vraag op, of ik mijn leven wel leef. Voel me al wekenlang leeg en heb geen energie. Een beetje burn out achtige klachten. Dit kwam ook naar voren in de familieopstelling; dat ik voor mijn ouders en mijn broer heb gezorgd en dus niet voor mijzelf. De verwarring, verstrikking en symbiose binnen mijn familie (werk ook samen met mijn broer, wat het er in dit opzicht niet makkelijker op maakt). Hierdoor heb ik mijn behoefte om gezien te worden, het gat op te vullen etc buiten mijzelf gezocht, wat maakte dat ik op niet beschikbare mannen viel/val, mijn codependentie. Het was heel fijn te voelen hoe het is op mijn eigen plek te staan. Het is wel een beetje hoe nu verder... wat moet ik doen, of juist wel niet doen. Mijn leven lang heb ik dit zo gedaan en het is niet makkelijk dit te turnen. Dus voel nog wel enigszins verwarring. En dacht dat ik mijn codependent gedrag / verlatingsangst wel enigszins opgelost had, maar dat blijkt dus toch van niet. Als ik me verbonden voel met iemand, heb ik veelal de neiging me te versmelten met diegene. Voel wel steeds meer een soort split tussen de behoeftes van mijn kleine meisje en van mij als volwassen vrouw. Ook dit werd deze dag bevestigd, omdat ik uit de familie verstrikking wil. De ademsessie aansluitend was ook heel bijzonder en rustgevend. Heel mooi om de dag zo af te sluiten. Ik kijk dus echt terug op een hele fijne en bijzondere dag. Een soort nieuw begin, nu te gaan zorgen voor mijzelf! Alleen vraag ik mezelf nog wel af, hoe? Want ik heb nooit geleerd om voor mezelf te zorgen...

Het ‘gat in mijn hart’-gevoel is weg

Ondanks het volgen van vele jaren van therapie, waaronder schematherapie, stortte ik begin van dit jaar volledig in. Mijn vader was overleden en mijn relatie verbroken. Mijn eigenwaarde was laag, ik voelde me leeg en eenzaam en zonder relatie stuurloos. Ik snapte niet hoe ik verder moest. Bij het lezen van een column in een tijdschrift kwam ik voor het eerst in aanraking met het begrip codependency. Ik herkende daar veel in en al Googlend kwam ik op de site van Claudia uit. Door het jaartraject bij Claudia te volgen kwamen veel aspecten van mijn eenzaamheid en de oorzaak en mijn keuzes in relaties naar voren. Ik begrijp veel valkuilen en processen veel beter nu. Het blijft werken om goed bij mezelf te blijven in de keuzes die ik maak, vooral als je door emotionele verwaarlozing niet goed weet wie je bent en wat je wilt. Signalen herkennen en er dan ook naar leren handelen. Maar niet mezelf in de steek laten. Het “gat in mijn hart” gevoel is weg en ik ben aan het leren om mijn eigen weg te gaan. Kortom, ik ben op de goede weg! Mira

Vandaag de dag leid ik een positief en overwegend gelukkig leven

Onlangs ben ik 4 weken in behandeling geweest bij Smith&Jones vanwege mijn verslaving aan cocaïne en benzodiazepinen. Mijn behandelaar was Claudia Krumme. De behandeling bestond o.m. uit therapiegroepen, lezingen en 1-op-1 gesprekken. Claudia en ik hadden wekelijks 1-op-1 gesprekken waar we mijn verslaving maar ook onderliggende zaken besproken zoals mijn lage gevoel van eigenwaarde en gebrek aan zelfvertrouwen. We hebben ook gesproken over mijn eetverslaving, welke ook onder mijn middelenverslaving bleek te liggen. We hebben gewerkt met een behandelplan met doelen gericht op o.m. het abstinent blijven van middelen, het vergroten van zelfvertrouwen en werken aan een positief zelfbeeld. Ik voelde me in onze 1-op-1 gesprekken begrepen door Claudia en kon haar daardoor in vertrouwen nemen. Deze 1-op-1 gesprekken zijn waardevol geweest voor mijn persoonlijk herstel. Verder bestond de behandeling uit therapiegroepen welke mede door Claudia werden gefaciliteerd. Deze groepen zijn vooral waardevol geweest omdat ik veel herkenning en kracht haalde uit de verhalen van mijn groeps- en lotgenoten. Daarnaast kregen we regelmatig lezingen over verslaving- en herstel gerelateerde onderwerpen, onder andere ook gegeven door Claudia. Door deze lezingen heb ik veel kennis op kunnen doen over verslaving en herstel waardoor ik meer inzicht kreeg ik mezelf en mijn situatie. In de derde week van mijn behandeling heeft er een systeemgesprek plaatsgevonden met mijn ouders. Claudia heeft dit gesprek, samen met een andere behandelaar, geleid. In dit gesprek hebben zowel mijn ouders als ikzelf de ruimte gekregen om onze gedachten en gevoelens te uiten. De behandelaren namen hierbij een onpartijdige en objectieve rol aan. Ik voelde me hierdoor gehoord en begrepen en mijn ouders ook, zoals ik later van ze hoorde. Dit gesprek heeft bijgedragen aan een beter wederzijds begrip tussen mij en mijn ouders en heeft de basis gelegd om onze relatie weer op te bouwen. Momenteel ben ik bijna 9 jaar in herstel en clean van alle middelen. Vandaag de dag leid ik een positief en overwegend gelukkig leven. Ik ervaar meer en meer rust, zelfvertrouwen en stabiliteit. De behandeling bij Smith&Jones en de begeleiding daarin van Claudia, hebben de basis voor mijn herstel gelegd, ik heb hier de ‘tools’ gekregen waarop ik mijn verdere leven heb kunnen bouwen. Liefs, Marsha

Dankbaar

Nadat ik een aantal sessies ‘Innerlijk Kindwerk’ heb gedaan bij Claudia besloot ik over te stappen naar de ademsessies. Ik heb een leven lang te maken gehad met dysfunctionaliteit in het gezin waar ik uit kom hetgeen pas echt manifest werd toen mijn ex en ik na 20 jaar uit elkaar gingen en hij mij beschuldigde van een persoonlijkheidsstoornis. Hij had zelf een fiks drankprobleem. Overigens is hij inmiddels reeds 7 jaar succesvol van de drank af en staan wij op harmonische voet met elkaar. Een stoornis had ik (ook beoordeeld door mijn psychologe) niet. Issues vanuit mijn eigen jeugd wel degelijk. Mede dankzij Claudia heb ik een grote doorbraak daar in kunnen maken vooral nadat ik een paar EMDR sessies heb gedaan. Hier in heb ik met name negatieve emoties rondom mijn moeder en broer kunnen verzachten en loslaten. Er was sprake van zowel emotioneel- als af en toe fysiek geweld (dat laatste door mijn broer). Door het verzachten en loslaten heb ik zaken die ik levenslang met me mee heb gedragen en die mijn zelfbeeld behoorlijk negatief beïnvloed hebben daar kunnen neerleggen waar ze horen; niet meer op mijn bordje en ben vervolgens nu in staat om ruimte te maken voor diepere werkelijke compassie zonder mezelf langer geweld aan te doen en me verantwoordelijk te voelen voor de dysfunctionaliteit van de ander. Ik ervaar Claudia als een enorm liefdevolle persoon die een zeer groot talent heeft om anderen met hoofd en hart op professionele wijze te helpen. Ik zie haar als iemand die zich volledig vanuit eigen levenservaring en – wijsheid, gecombineerd met professionele opleidingen heeft ontwikkeld tot de prachtige talentvolle liefdevolle therapeute die zij is. Ik raad haar aan een ieder aan die op liefdevolle doch duidelijke wijze dingen in zichzelf wil aangaan en opruimen! Liefs, Louise

Merel

“Toen ik Claudia Krumme vond zat in een manipulatieve relatie met een narcist waar ik op eigen kracht niet uit kwam. Claudia begreep wat ik doormaakte. Zonder te oordelen luisterde ze mijn verhaal aan. Al snel kreeg ik door dat ik echt leed aan relatieverslaving en codependentie. Tijdens het traject heb ik veel onverwerkt verdriet kunnen uiten.Ik kreeg veel inzichten, werd steeds krachtiger en vond mezelf steeds meer waard. Nu, 6 jaar later heb ik een (nieuwe) gezonde, gelijkwaardige relatie. Ik stel gezonde grenzen en zal deze nooit meer verbreken. Mijn verleden heb ik een plek kunnen geven. Dat was toen. Ik leef nu gelukkig! Mijn dank is enorm want leven zonder een relatieverslaving is zoveel fijner”. Merel uit Haarlem