Wat is codependentie?
“De onderlaag van álle vormen van verslaving.”

Codependentie

De laatste vorm van verslavende relaties die ik wil bespreken is codependentie. Eigenlijk heeft codependentie een aparte positie ten opzichte van relatie en liefdesverslaving. Waar relatie en liefdesverslaving duidelijk twee vormen van verslavende relaties zijn (die weliswaar vaak in elkaar overlopen), heeft codependentie een dubbelrol. Enerzijds is het een vorm van een verslavende relatie, verslaafd aan de goedkeuring en bevestiging van andere mensen. Maar anderzijds ligt codependentie een laagje dieper in ons bewustzijn dan relatieverslaving en liefdesverslaving. Naar mijn mening is het de onderlaag van álle vormen van verslaving. Het is eerste reactie, de basis overlevingsstrategie op een onveilige hechting met je ouders of in reactie op ouders die emotioneel onbeschikbaar waren. Vanuit deze laag van codependentie kan vervolgens een (relatie)verslaving op een specifiekere manier tot uiting komen, of niet. Het kan ook zijn dat je enkel codependent symptomen vertoont, maar geen relatie, liefdesverslaving ontwikkelt. In dat geval lijd je enkel aan codependentie en ben je verslaafd aan de goedkeuring van anderen. Om het visueel te maken, zou je codependentie kunnen voorstellen als een hand. De hele hand symboliseert codependentie en de vingers aan de hand de verslavingen die daaruit voortkomen.

Ik zal zo uitgebreid terugkomen op de verschillen en overeenkomsten van de verschillende vormen en zal eerst wat meer vertellen over wat codependentie is.

De letterlijke vertaling van codependentie is ‘mede afhankelijkheid’. Het begrip is ontstaan in de jaren vijftig en werd oorspronkelijk gebruikt als benaming voor partners van alcoholisten en drugsverslaafden (hiervoor wordt nu de term co-verslaving gebruikt). Ze ontdekten dat partners van verslaafden allemaal leken te kampen met sterke gevoelens van schaamte, boosheid, pijn en verdriet. Deze gevoelens stonden in relatie tot de verslaafde die het middelpunt vormde van alle problemen in het gezin. Later ging men echter inzien dat deze gevoelens óók voorkwamen in andere disfunctionele gezinnen en dat deze gevoelens vaak blijven, ook wanneer de verslaafde partner herstelde van zijn verslaving. op het moment dat de verslaafde partner herstelde van actieve verslaving, bleef het gedrag van de partner in stand. Dit gedrag kenmerkte zich door pleasen, overmatig zorgen en verantwoordelijkheden van de ander overnemen terwijl het eigenlijk niet meer nodig was! De problematiek zat dus in de persoon zelf en was geen directe consequentie van de verslaving van de ander maar werd getriggerd door de verslaving van de ander.

De conclusie was dat codependentie een op zichzelf staande aandoening bleek. Een overlevingsstrategie. Vaak bleek dat die partner uit een gezin kwam waar verslaving of emotionele onbeschikbaarheid aan ten grondslag lagen waardoor er wel een gevoeligheid voor codependentie latent aanwezig was maar een trigger van buitenaf nodig was (de verslaafde of hulpbehoevende partner) om het gedrag tot uiting te kunnen laten komen. Zelf hanteer ik als definitie van codependentie dat het een trance is waarin je de wensen en behoeftes van een ander belangrijker maakt dan die van jezelf. Codependentie is ‘automatische piloot’ gedrag waar je zelf geen macht over hebt. Je ervaart machteloosheid als je handelt vanuit de trance van codependentie en vaak kom je er pas achter dat je vanuit die trance hebt gehandeld, wanneer het al is gebeurd. Als je toch weer ‘ja’ hebt gezegd, terwijl je ‘nee’ bedoelde. of als je toch weer iets voor iemand hebt gedaan uit schuldgevoel. Als je in de trance raakt waarin je de wensen en behoeftes van een ander belangrijker maakt dan de behoeftes en wensen van jezelf, onderneem je niet meer met je volle verstand een actie. Je handelt vanuit het zogenaamde kind bewustzijn waardoor je niet meer vanuit je volwassen bewustzijn kunt reageren. Codependent gedrag is niet altijd gerelateerd aan liefdesrelaties maar kan zich ook manifesteren in de ouder kind relatie, op de werkvloer of in vriendschappen.

Kenmerken en symptomen van codependentie

Codependentie heeft een aantal kenmerken en symptomen die typerend zijn, Pia Mellody, een Amerikaanse autoriteit op het gebied van codependentie, verdeelt deze symptomen onder in primaire en secundaire symptomen. De primaire symptomen van codependentie tasten de relatie met het zelf aan terwijl de secundaire symptomen ontstaan uit de primaire symptomen en de relatie tussen jou en anderen beschadigen.

Wat zijn de primaire kenmerken?

De primaire kenmerken die dus de relatie met jezelf aantasten zijn dat:

  • Je moeite hebt met een gezond gevoel van eigenwaarde;
  • Je moeite hebt met grenzen stellen;
  • Je emotioneel bewustzijn beschadigd is;
  • Je het moeilijk vindt om je te uiten op een beheerste manier;
  • Je behoeften en wensen ondergeschikt maakt aan die van de ander;

Uit deze primaire kenmerken, vloeien secundaire kenmerken voort die je relatie met anderen aantast, namelijk dat:

  • Je negatieve controle uitoefent op anderen, of dat je je door anderen laat controleren;
  • Je rancune en wrok koestert;
  • Je spiritualiteit beschadigd is;
  • Je verslavingen en ander compulsief (dwangmatig) gedrag vertoont;
  • Je problemen met intimiteit hebt, het geven en ontvangen is uit balans.
Binding
codependentie

Automatisch piloot gedrag waarin je de wensen en behoeften van de ander belangrijk maakt dan die van je zelf

Codependentie is aangeleerd gedrag en dus ook weer af te leren.

traumabinding
favicon

Klanttevredenheid

Dounja

Ik ben heel veel bewust geworden. Dank voor deze mooie dagen.

Opleiding van leed naar liefde

Het is een heerlijke opleiding, Claudia! Ik ben erg blij dat ik er bij ben. Marian is een fantastische trainster. De locatie is gezellig, de sfeer is top en het eten heel lekker ?  Fijn ook dat jij er ook bij bent, Claudia, om af en toe een bruggetje te leggen. Warme groet, Els

Jolanda

Ik moest zo huilen tijdens de meditatie. Je bent een inspirator Claudia.

Mijn batterij is weer fully loaded

Back to real life.. Na een intens liefdevol, enerverende en inspirerende innerlijk kind retreat op Tenerife. Mijn batterij is weer fully loaded, mooie inzichten opgedaan, innerlijk kind stukken mogen helen in een ontspannen, liefdevolle sfeer. Het innerlijk kind retreat is een absolute aanrader! @Changes Counseling Center, Claudia, Wilna & Marian super bedankt! Dikke zoenen.

Anja

Dank je wel Ik vind je super tof, menselijk , kundig en professioneel Anja

Karin

Het jaartraject "Van Leed naar Liefde" zit erop. Wat een bijzonder en waardevol jaar is dit geweest. Ik ben bijna 60, maar hoe ouder ik word, hoe jonger ik me van binnen voel. Niet omdat het leven gemakkelijker is geworden, maar omdat ik steeds minder energie hoef te steken in het beschermen van mezelf. Tijdens dit traject heb ik inzicht gekregen in oude patronen die ooit nodig waren om te overleven: pleasen, aanpassen, sterk zijn, controle houden en altijd maar doorgaan. Patronen die me vroeger hielpen, maar me later ook beperkten. Wat er gebeurt wanneer die beschermingslagen langzaam mogen verzachten, is bijna niet in woorden te vatten. Er ontstaat ruimte. Mijn lichaam hoeft minder te vechten. Mijn hart hoeft minder op zijn hoede te zijn. Mijn brein hoeft minder te voorspellen wat er mis kan gaan. Ik voel me vrijer, lichter en meer mezelf dan ooit. Voor mij is dat misschien wel de mooiste vorm van verjonging: niet het terugkrijgen van mijn jeugd, maar het terugvinden van de levensenergie die altijd al in mij aanwezig was, verborgen onder de beschermingslagen van het verleden. Ik ben Claudia en haar team, en in het bijzonder mijn coach Caroline, ontzettend dankbaar voor hun liefdevolle, deskundige en veilige begeleiding gedurende dit proces.

Mereym

Since the 'Reclaim your breath' seminar in October a lot of things changes in my life positively. Many thanks for introducing the transformational breath to me in a very comfortable and professional seminar.

Ik ben haar tot op de dag van vandaag dankbaar

Toen ik bij Claudia en CCC terecht kwam, was het direct een heel bijzondere ontmoeting. Ik kwam voor het eerst in mijn leven in een groepsessie terecht. Waar ik direct door Claudia’s openheid en kwetsbaarheid werd uitgedaagd zelf ook open en kwetsbaar te zijn. De hele groep ervoer naar mijn idee hetzelfde, waardoor er een bijzondere dag ontstond, waar ik tot op de dag van vandaag dankbaar voor ben. Claudia kan heel goed luisteren, niet oordelen en ze geeft weinig advies. Waardoor jezelf tot inzicht komt wat je zelf in vrijheid en zonder oordeel wilt kiezen in het leven (iets wat ik voorheen niet kon). Haar methode bestond o.a. uit altijd alleen over jezelf praten, nooit over je partner, of iemand die je pijn heeft gedaan, tenzij dit iets zegt over je eigen handelen. Dit heeft mij enorm geholpen om grote stappen te maken, omdat je hierdoor als volwassene aan wordt gesproken en niet als slachtoffer, waarbij je het idee hebt machteloos te zijn t.o.v. de ander. Er was ook altijd een sfeer van vertrouwen. En ik wist ook dat Claudia mijn verhalen niet zou delen, tenzij ik daar toestemming voor zou geven, bv i.v.m. andere therapeuten die werkzaam zijn in haar praktijk en bij wie ik later ook in een traject zou komen. Dit, samen met de oordeelloosheid en eigen kwetsbaarheid heeft ervoor gezorgd dat ik een half jaar lang bijna elke week 2 of 3 keer een therapiesessie volgde. Bij haar, of later ook bij haar collega’s. De reden waarvoor ik bij CCC langskwam, heeft zich mede dankzij de enorm goede hulp opgelost, gedurende de jaren die volgde. En ik leef in meer verbondenheid, kracht en rust als ooit te voren. Met zoveel waardevolle inzichten die ik inmiddels ook regelmatig deel met anderen, waardoor er als het ware een olievlek ontstaat, vol verbondenheid, heelheid en kracht.

René van Drimmelen

Je boek is zo goed! Ik had nooit gedacht dat ik zo helder mijn eigen aandeel in de problemen zou kunnen zien en daar dan ook nog mee aan het werk zou gaan. Het is zo mooi om te merken dat je het zelf allemaal doorleefd hebt. Dat maakt de kracht van het boek nog sterker. Je weet heel goed waar je het over hebt. Dat ademt door het hele boek heen en maakt de inhoud ook zo geloofwaardig. Groetjes, René van Drimmelen

Geen woord teveel of te weinig

"Tijdens de twee ademretreats" Tijdens de twee ademretreats: zeer deskundige begeleiding, heel aangename ruimte om in te verblijven, inclusief heerlijk eten! Claudia zegt geen woord teveel of te weinig en slaat vaak de spijker op de kop. Ook de 2 andere coaches waren deskundig, aanvullend en aangenaam. Ik heb me veilig en in goede handen gevoeld. Er wordt veel gebruik gemaakt van goede muziek tijdens het ademen en dat werkt zeer ondersteunend! Top! Stefanie