Codependentie
De laatste vorm van verslavende relaties die ik wil bespreken is codependentie. Eigenlijk heeft codependentie een aparte positie ten opzichte van relatie en liefdesverslaving. Waar relatie en liefdesverslaving duidelijk twee vormen van verslavende relaties zijn (die weliswaar vaak in elkaar overlopen), heeft codependentie een dubbelrol. Enerzijds is het een vorm van een verslavende relatie, verslaafd aan de goedkeuring en bevestiging van andere mensen. Maar anderzijds ligt codependentie een laagje dieper in ons bewustzijn dan relatieverslaving en liefdesverslaving. Naar mijn mening is het de onderlaag van álle vormen van verslaving. Het is eerste reactie, de basis overlevingsstrategie op een onveilige hechting met je ouders of in reactie op ouders die emotioneel onbeschikbaar waren. Vanuit deze laag van codependentie kan vervolgens een (relatie)verslaving op een specifiekere manier tot uiting komen, of niet. Het kan ook zijn dat je enkel codependent symptomen vertoont, maar geen relatie, liefdesverslaving ontwikkelt. In dat geval lijd je enkel aan codependentie en ben je verslaafd aan de goedkeuring van anderen. Om het visueel te maken, zou je codependentie kunnen voorstellen als een hand. De hele hand symboliseert codependentie en de vingers aan de hand de verslavingen die daaruit voortkomen.
Ik zal zo uitgebreid terugkomen op de verschillen en overeenkomsten van de verschillende vormen en zal eerst wat meer vertellen over wat codependentie is.
De letterlijke vertaling van codependentie is ‘mede afhankelijkheid’. Het begrip is ontstaan in de jaren vijftig en werd oorspronkelijk gebruikt als benaming voor partners van alcoholisten en drugsverslaafden (hiervoor wordt nu de term co-verslaving gebruikt). Ze ontdekten dat partners van verslaafden allemaal leken te kampen met sterke gevoelens van schaamte, boosheid, pijn en verdriet. Deze gevoelens stonden in relatie tot de verslaafde die het middelpunt vormde van alle problemen in het gezin. Later ging men echter inzien dat deze gevoelens óók voorkwamen in andere disfunctionele gezinnen en dat deze gevoelens vaak blijven, ook wanneer de verslaafde partner herstelde van zijn verslaving. op het moment dat de verslaafde partner herstelde van actieve verslaving, bleef het gedrag van de partner in stand. Dit gedrag kenmerkte zich door pleasen, overmatig zorgen en verantwoordelijkheden van de ander overnemen terwijl het eigenlijk niet meer nodig was! De problematiek zat dus in de persoon zelf en was geen directe consequentie van de verslaving van de ander maar werd getriggerd door de verslaving van de ander.
De conclusie was dat codependentie een op zichzelf staande aandoening bleek. Een overlevingsstrategie. Vaak bleek dat die partner uit een gezin kwam waar verslaving of emotionele onbeschikbaarheid aan ten grondslag lagen waardoor er wel een gevoeligheid voor codependentie latent aanwezig was maar een trigger van buitenaf nodig was (de verslaafde of hulpbehoevende partner) om het gedrag tot uiting te kunnen laten komen. Zelf hanteer ik als definitie van codependentie dat het een trance is waarin je de wensen en behoeftes van een ander belangrijker maakt dan die van jezelf. Codependentie is ‘automatische piloot’ gedrag waar je zelf geen macht over hebt. Je ervaart machteloosheid als je handelt vanuit de trance van codependentie en vaak kom je er pas achter dat je vanuit die trance hebt gehandeld, wanneer het al is gebeurd. Als je toch weer ‘ja’ hebt gezegd, terwijl je ‘nee’ bedoelde. of als je toch weer iets voor iemand hebt gedaan uit schuldgevoel. Als je in de trance raakt waarin je de wensen en behoeftes van een ander belangrijker maakt dan de behoeftes en wensen van jezelf, onderneem je niet meer met je volle verstand een actie. Je handelt vanuit het zogenaamde kind bewustzijn waardoor je niet meer vanuit je volwassen bewustzijn kunt reageren. Codependent gedrag is niet altijd gerelateerd aan liefdesrelaties maar kan zich ook manifesteren in de ouder kind relatie, op de werkvloer of in vriendschappen.
Kenmerken en symptomen van codependentie
Wat zijn de primaire kenmerken?
Codependentie is aangeleerd gedrag en dus ook weer af te leren.
Klanttevredenheid
Dankbaar
Nadat ik een aantal sessies ‘Innerlijk Kindwerk’ heb gedaan bij Claudia besloot ik over te stappen naar de ademsessies.
Ik heb een leven lang te maken gehad met dysfunctionaliteit in het gezin waar ik uit kom hetgeen pas echt manifest werd toen mijn ex en ik na 20 jaar uit elkaar gingen en hij mij beschuldigde van een persoonlijkheidsstoornis. Hij had zelf een fiks drankprobleem. Overigens is hij inmiddels reeds 7 jaar succesvol van de drank af en staan wij op harmonische voet met elkaar. Een stoornis had ik (ook beoordeeld door mijn psychologe) niet. Issues vanuit mijn eigen jeugd wel degelijk. Mede dankzij Claudia heb ik een grote doorbraak daar in kunnen maken vooral nadat ik een paar EMDR sessies heb gedaan. Hier in heb ik met name negatieve emoties rondom mijn moeder en broer kunnen verzachten en loslaten. Er was sprake van zowel emotioneel- als af en toe fysiek geweld (dat laatste door mijn broer). Door het verzachten en loslaten heb ik zaken die ik levenslang met me mee heb gedragen en die mijn zelfbeeld behoorlijk negatief beïnvloed hebben daar kunnen neerleggen waar ze horen; niet meer op mijn bordje en ben vervolgens nu in staat om ruimte te maken voor diepere werkelijke compassie zonder mezelf langer geweld aan te doen en me verantwoordelijk te voelen voor de dysfunctionaliteit van de ander. Ik ervaar Claudia als een enorm liefdevolle persoon die een zeer groot talent heeft om anderen met hoofd en hart op professionele wijze te helpen. Ik zie haar als iemand die zich volledig vanuit eigen levenservaring en – wijsheid, gecombineerd met professionele opleidingen heeft ontwikkeld tot de prachtige talentvolle liefdevolle therapeute die zij is. Ik raad haar aan een ieder aan die op liefdevolle doch duidelijke wijze dingen in zichzelf wil aangaan en opruimen!
Liefs, Louise
Merel
“Toen ik Claudia Krumme vond zat in een manipulatieve relatie met een narcist waar ik op eigen kracht niet uit kwam. Claudia begreep wat ik doormaakte. Zonder te oordelen luisterde ze mijn verhaal aan. Al snel kreeg ik door dat ik echt leed aan relatieverslaving en codependentie. Tijdens het traject heb ik veel onverwerkt verdriet kunnen uiten.Ik kreeg veel inzichten, werd steeds krachtiger en vond mezelf steeds meer waard.
Nu, 6 jaar later heb ik een (nieuwe) gezonde, gelijkwaardige relatie. Ik stel gezonde grenzen en zal deze nooit meer verbreken. Mijn verleden heb ik een plek kunnen geven. Dat was toen. Ik leef nu gelukkig! Mijn dank is enorm want leven zonder een relatieverslaving is zoveel fijner”.
Merel uit Haarlem
Het ‘gat in mijn hart’-gevoel is weg
Ondanks het volgen van vele jaren van therapie, waaronder schematherapie, stortte ik begin van dit jaar volledig in. Mijn vader was overleden en mijn relatie verbroken. Mijn eigenwaarde was laag, ik voelde me leeg en eenzaam en zonder relatie stuurloos. Ik snapte niet hoe ik verder moest.
Bij het lezen van een column in een tijdschrift kwam ik voor het eerst in aanraking met het begrip codependency. Ik herkende daar veel in en al Googlend kwam ik op de site van Claudia uit.
Door het jaartraject bij Claudia te volgen kwamen veel aspecten van mijn eenzaamheid en de oorzaak en mijn keuzes in relaties naar voren. Ik begrijp veel valkuilen en processen veel beter nu.
Het blijft werken om goed bij mezelf te blijven in de keuzes die ik maak, vooral als je door emotionele verwaarlozing niet goed weet wie je bent en wat je wilt. Signalen herkennen en er dan ook naar leren handelen. Maar niet mezelf in de steek laten.
Het “gat in mijn hart” gevoel is weg en ik ben aan het leren om mijn eigen weg te gaan. Kortom, ik ben op de goede weg!
Mira
Sharon
Opleiding van leed naar liefde
Vorig jaar september ben ik gestart met de opleiding van leed naar liefde, het was de eerste keer dat de opleiding gegeven werd vanuit Counseling Center Changes en dat was een hele bijzondere ervaring.
Enerzijds voelde het als een soort bekroning op het lange pad dat ik heb afgelegd en nog steeds afleg in zelfontwikkeling. Ik heb een lange weg achter de rug waarin ik door meerdere narcistische partners terug gespiegeld kreeg dat ik kampte met co-dependancy issues. Een pijnlijke en moeilijk ontdekking die ik toentertijd deed maar daar verantwoordelijkheid voor nemen heeft me immens veel gebracht. Het heeft me opgeheven uit de rol van slachtoffer zijn van deze dynamiek naar een tot wasdom gebloeide vrouw die in staat is gezonde relaties aan te gaan vanuit het hart in plaats vanuit pijn.
In mij was er een diep verlangen om alles dat ik geleerd, geheeld en ontdekt had te gaan delen met mensen die met dezelfde thema’s worstelde en ze te begeleiden op hun weg van herstel. Maar hoe dit praktisch aan te vliegen?
De opleiding van lief naar leed diende zich aan en daarmee ook een praktische weg om mijn wens en verlangen om met deze thematiek gericht te werk te gaan en anderen te begeleiden.
Ik heb de opleiding als enorm verrijkend ervaren, Marian Verschuren heeft een hele mooie en heldere manier van informatie aanreiken en tevens geeft ze een mooie en krachtige bedding waarin de verschillende oefeningen mogen plaatsvinden om de verschillende technieken persoonlijk te ervaren en oefenen. Ondank ik al de nodige ervaring had heeft de opleiding me enorm verrijkt en ook veel meer zelfvertrouwen gegeven in mijn persoonlijke zijn maar ook op professioneel vlak in het begeleiden van mensen met een hulpvraag aangaande hun relationele dynamieken.
Een mooie extra was doordat de deelnemers een verschillende achtergrond hadden de kennis, input en ervaring van de deelnemers heel mooi ingezet werd tijdens het werken aan casussen. Deze manier van ‘eigen maken’ van de technieken heb ik als uiterst waardevol en bekrachtigend ervaren.
Binnen het therapeutische wereld laat het begrip, kennis en inzicht aangaande co-dependancy en relatieverslaving helaas nog te wensen over, dit maakt deze opleiding een die naadloos aansluit bij de behoefte van veel mensen met een hulpvraag aangaande deze thematiek.
Zoals benoemt dus een enorme verrijking en voor mij persoonlijk een bekroning op de weg die ik tot nu toe heb mogen afleggen.
Mijn gevoelens en mijn overlevingsstrategieën mogen er zijn
Na mijn scheiding dacht ik, oke, ik heb van mijn fouten geleerd, moet ik in volgende relatie op letten. Ik had een verslavend contact nodig om te leren dat ik serieus dieper op mijn eigen gedrag in moest gaan en moest leren hoe ik dit kon veranderen, wilde ik niet weer zoiets meemaken.
Eerst het nodige op internet gelezen, daarna logischer wijs een coach gezocht in de buurt die verstand heeft van de problematiek relatie verslaving. Helaas voelde ik me in dit contact niet prettig, dus verder gezocht.
Het mooie is dat Claudia webinars geeft waar je gratis aan mee kunt doen. Dat gaf mij de gelegenheid om haar eerst te horen en zien zonder dat ik ergens aan vast zat, want bij de vorige coach was ik natuurlijk met een rotsmoes weggegaan.
Ook sprak het mij aan dat Claudia noemt dat ze je op een liefdevolle, strenge manier begeleid.
Liefdevol, tja, dat woord gebruik ik zelf niet gauw. Streng, oei, krijg ik op mijn donder. Maar beide woorden spraken mij aan, omdat ik begreep wat ze bedoelde. Ik ben er voor je, maar spreek je ook aan als dat nodig is. En dat is precies wat ik zoek/zocht, begrip, want ja, ik vind het ook fijn om af en toe “gepamperd ” te worden. maar ik vind het ook fijn als mijn gedrag benoemd word, anders leer ik er niets van en dan heb ik er niets aan. Claudia doet dat op een duidelijke manier, ik mag mijn eigen mening en overtuigingen hebben, zij blijft bij de hare en dat vind ik fijn.
Ik ben begonnen met de online training, die ik voor mijn gevoel niet serieus heb gedaan. Vond het vaak moeilijk om voorbeelden te bedenken bij de opdrachten en stelde dit vaak uit, komt wel. Wel heb ik in deze training geleerd hoe mijn afweermechanismes werken en werden ze benoemd. Op het moment dat ik las over de trance, valse hoop, romantische illusie, herkende ik meteen wat er werd bedoelt. Alleen had ik nooit bedacht dat deze mechanismes mij in ongezonde contacten bracht en dat ik hierin iets kon veranderen. Geen idee dat ik er invloed op uit kon oefenen, los van goede voornemens. Verder heb ik individuele gesprekken met Claudia om dingen uit te diepen. Momenteel volg ik EMDR bij Claudia.
Wat ik vooral fijn vind bij Claudia is dat er nooit een waarde oordeel is welke negatief gedrag ik ook aan haar vertel. Ook niet over gedrag van anderen. En wat ik bijzonder vind, is dat ze altijd de juiste oefening weet wat ik nodig heb op dat moment. Ze laat de regie bij mij, maar geeft sturing hoe we daarmee aan de slag gaan, dat is heel fijn. Claudia laat alles bij jezelf, neemt niets over, maar staat wel naast je. Dat is erg belangrijk, want het helpt me niet als iemand me niet zelfstandig laat zijn, maar het alleen uitvogelen lukt momenteel ook niet, dus haar hulp hierbij is fijn.
Wat ik vooral geleerd heb, bedacht ik me gisteren dat ik eerst tegen mijn afweermechanismes “vocht”, ze afwees, maar ze mogen er nu zijn en door ze er te laten zijn, worden ze milder. Dit zelfde geld voor mijn gevoelens, in plaats van ze af te wijzen, mogen ze er zijn, hoe kinderachtig soms ook.
Verder is het fijn dat Claudia de tijd naar beneden afrondt, leuk voor de portemonnee, maar geeft ook een fijn gevoel dat het bij een hulpverlener niet alleen om geld verdienen gaat. Ik vond hulpverlening in het begin een noodzakelijk kwaad, maar zie het nu als een cadeautje aan mijzelf.
Groetjes, Ria
Nergens zoveel kennis over codependentie gekregen
Ik zit midden in een scheiding met kids. Het was dan ook heel erg waardevol om aan te melden. Ik heb veel steun gekregen van mijn coach. Als ervaringsdeskundige kon zij mij makkelijk inzichten geven die heel waardevol waren om mijn patronen te doorbreken. Ook denkt ze met je mee over de praktische zaken, omdat je het overzicht gewoon kwijt bent. Na 3 maanden heb ik genoeg handvaten gekregen om aan mezelf te werken. We hebben afgesproken dat, wanneer ik mijn eigen plek heb, een vervolg traject kom volgen. Want het helingsproces is maar net begonnen. Ik heb eerder bij andere psychologen in therapie gezeten maar ik heb nergens zoveel kennis gekregen over codependency / relatieverslaving. Ik kan het iedereen aanraden.
Groetjes Myriam
