Wat is codependentie?
“De onderlaag van álle vormen van verslaving.”

Codependentie

De laatste vorm van verslavende relaties die ik wil bespreken is codependentie. Eigenlijk heeft codependentie een aparte positie ten opzichte van relatie en liefdesverslaving. Waar relatie en liefdesverslaving duidelijk twee vormen van verslavende relaties zijn (die weliswaar vaak in elkaar overlopen), heeft codependentie een dubbelrol. Enerzijds is het een vorm van een verslavende relatie, verslaafd aan de goedkeuring en bevestiging van andere mensen. Maar anderzijds ligt codependentie een laagje dieper in ons bewustzijn dan relatieverslaving en liefdesverslaving. Naar mijn mening is het de onderlaag van álle vormen van verslaving. Het is eerste reactie, de basis overlevingsstrategie op een onveilige hechting met je ouders of in reactie op ouders die emotioneel onbeschikbaar waren. Vanuit deze laag van codependentie kan vervolgens een (relatie)verslaving op een specifiekere manier tot uiting komen, of niet. Het kan ook zijn dat je enkel codependent symptomen vertoont, maar geen relatie, liefdesverslaving ontwikkelt. In dat geval lijd je enkel aan codependentie en ben je verslaafd aan de goedkeuring van anderen. Om het visueel te maken, zou je codependentie kunnen voorstellen als een hand. De hele hand symboliseert codependentie en de vingers aan de hand de verslavingen die daaruit voortkomen.

Ik zal zo uitgebreid terugkomen op de verschillen en overeenkomsten van de verschillende vormen en zal eerst wat meer vertellen over wat codependentie is.

De letterlijke vertaling van codependentie is ‘mede afhankelijkheid’. Het begrip is ontstaan in de jaren vijftig en werd oorspronkelijk gebruikt als benaming voor partners van alcoholisten en drugsverslaafden (hiervoor wordt nu de term co-verslaving gebruikt). Ze ontdekten dat partners van verslaafden allemaal leken te kampen met sterke gevoelens van schaamte, boosheid, pijn en verdriet. Deze gevoelens stonden in relatie tot de verslaafde die het middelpunt vormde van alle problemen in het gezin. Later ging men echter inzien dat deze gevoelens óók voorkwamen in andere disfunctionele gezinnen en dat deze gevoelens vaak blijven, ook wanneer de verslaafde partner herstelde van zijn verslaving. op het moment dat de verslaafde partner herstelde van actieve verslaving, bleef het gedrag van de partner in stand. Dit gedrag kenmerkte zich door pleasen, overmatig zorgen en verantwoordelijkheden van de ander overnemen terwijl het eigenlijk niet meer nodig was! De problematiek zat dus in de persoon zelf en was geen directe consequentie van de verslaving van de ander maar werd getriggerd door de verslaving van de ander.

De conclusie was dat codependentie een op zichzelf staande aandoening bleek. Een overlevingsstrategie. Vaak bleek dat die partner uit een gezin kwam waar verslaving of emotionele onbeschikbaarheid aan ten grondslag lagen waardoor er wel een gevoeligheid voor codependentie latent aanwezig was maar een trigger van buitenaf nodig was (de verslaafde of hulpbehoevende partner) om het gedrag tot uiting te kunnen laten komen. Zelf hanteer ik als definitie van codependentie dat het een trance is waarin je de wensen en behoeftes van een ander belangrijker maakt dan die van jezelf. Codependentie is ‘automatische piloot’ gedrag waar je zelf geen macht over hebt. Je ervaart machteloosheid als je handelt vanuit de trance van codependentie en vaak kom je er pas achter dat je vanuit die trance hebt gehandeld, wanneer het al is gebeurd. Als je toch weer ‘ja’ hebt gezegd, terwijl je ‘nee’ bedoelde. of als je toch weer iets voor iemand hebt gedaan uit schuldgevoel. Als je in de trance raakt waarin je de wensen en behoeftes van een ander belangrijker maakt dan de behoeftes en wensen van jezelf, onderneem je niet meer met je volle verstand een actie. Je handelt vanuit het zogenaamde kind bewustzijn waardoor je niet meer vanuit je volwassen bewustzijn kunt reageren. Codependent gedrag is niet altijd gerelateerd aan liefdesrelaties maar kan zich ook manifesteren in de ouder kind relatie, op de werkvloer of in vriendschappen.

Kenmerken en symptomen van codependentie

Codependentie heeft een aantal kenmerken en symptomen die typerend zijn, Pia Mellody, een Amerikaanse autoriteit op het gebied van codependentie, verdeelt deze symptomen onder in primaire en secundaire symptomen. De primaire symptomen van codependentie tasten de relatie met het zelf aan terwijl de secundaire symptomen ontstaan uit de primaire symptomen en de relatie tussen jou en anderen beschadigen.

Wat zijn de primaire kenmerken?

De primaire kenmerken die dus de relatie met jezelf aantasten zijn dat:

  • Je moeite hebt met een gezond gevoel van eigenwaarde;
  • Je moeite hebt met grenzen stellen;
  • Je emotioneel bewustzijn beschadigd is;
  • Je het moeilijk vindt om je te uiten op een beheerste manier;
  • Je behoeften en wensen ondergeschikt maakt aan die van de ander;

Uit deze primaire kenmerken, vloeien secundaire kenmerken voort die je relatie met anderen aantast, namelijk dat:

  • Je negatieve controle uitoefent op anderen, of dat je je door anderen laat controleren;
  • Je rancune en wrok koestert;
  • Je spiritualiteit beschadigd is;
  • Je verslavingen en ander compulsief (dwangmatig) gedrag vertoont;
  • Je problemen met intimiteit hebt, het geven en ontvangen is uit balans.
Binding
codependentie

Automatisch piloot gedrag waarin je de wensen en behoeften van de ander belangrijk maakt dan die van je zelf

Codependentie is aangeleerd gedrag en dus ook weer af te leren.

traumabinding
favicon

Klanttevredenheid

‘ Ervaring event ”

Top dag! Nieuwe inzichten gekregen. Ik zou de dag zeker aanraden. Groetjes, Annemiek

Het ademen is m’n favoriet

Terug van Tenerife, waar ik een ontzettend mooie liefdevolle week heb mogen meemaken in het kader van het innerlijk kind. En eerlijk waar, ik heb nog nooit zoiets fijns ervaren. Zoveel warmte, vertrouwen, veiligheid en leerzame momenten terwijl we genoten van de schitterende omgeving, het heerlijke eten en het super relaxte programma waar ik me vol in stortte. Het ademen is m’n favoriet, maar ook de verlichtende "dik-chas" in de morgen van Wilna en Marianne waren een kroon op de dag. Dank je Claudia! Je was top!

Het was pittig

Het contact met de behandelaar was heel erg prettig, we hadden een goede klik. Ik ben zoveel sterker geworden in een jaar! Maar eerlijk is eerlijk, het was wel pittig. Op de laatste 2 maanden na, hadden we wekelijks contact. In de laatste 2 maanden bouwden we af. Het was digitaal en met beeld. Maar dat was prima! De sessies duurden een uur tot anderhalf uur, net wat nodig was en kon. En in die tijd kan je veel bespreken én bereiken.                                                                                      Anja

Ik ben haar tot op de dag van vandaag dankbaar

Toen ik bij Claudia en CCC terecht kwam, was het direct een heel bijzondere ontmoeting. Ik kwam voor het eerst in mijn leven in een groepsessie terecht. Waar ik direct door Claudia’s openheid en kwetsbaarheid werd uitgedaagd zelf ook open en kwetsbaar te zijn. De hele groep ervoer naar mijn idee hetzelfde, waardoor er een bijzondere dag ontstond, waar ik tot op de dag van vandaag dankbaar voor ben. Claudia kan heel goed luisteren, niet oordelen en ze geeft weinig advies. Waardoor jezelf tot inzicht komt wat je zelf in vrijheid en zonder oordeel wilt kiezen in het leven (iets wat ik voorheen niet kon). Haar methode bestond o.a. uit altijd alleen over jezelf praten, nooit over je partner, of iemand die je pijn heeft gedaan, tenzij dit iets zegt over je eigen handelen. Dit heeft mij enorm geholpen om grote stappen te maken, omdat je hierdoor als volwassene aan wordt gesproken en niet als slachtoffer, waarbij je het idee hebt machteloos te zijn t.o.v. de ander. Er was ook altijd een sfeer van vertrouwen. En ik wist ook dat Claudia mijn verhalen niet zou delen, tenzij ik daar toestemming voor zou geven, bv i.v.m. andere therapeuten die werkzaam zijn in haar praktijk en bij wie ik later ook in een traject zou komen. Dit, samen met de oordeelloosheid en eigen kwetsbaarheid heeft ervoor gezorgd dat ik een half jaar lang bijna elke week 2 of 3 keer een therapiesessie volgde. Bij haar, of later ook bij haar collega’s. De reden waarvoor ik bij CCC langskwam, heeft zich mede dankzij de enorm goede hulp opgelost, gedurende de jaren die volgde. En ik leef in meer verbondenheid, kracht en rust als ooit te voren. Met zoveel waardevolle inzichten die ik inmiddels ook regelmatig deel met anderen, waardoor er als het ware een olievlek ontstaat, vol verbondenheid, heelheid en kracht.

Winny

Het is een zoektocht om te ervaren wat jou helpt. Het mag voor een ieder verschillend zijn. Het boek geeft je handvaten na herkenning en erkenning bij het lezen. Daarna is het aan jezelf om stappen te blijven maken. Groetjes, Winny

‘ Ervaring event ”

Interessante dag. Veel inzichten gekregen. Ik vond de meditatie tijdens het event heel fijn. Groetjes, Ellis

‘ Ervaring event ‘

Bij de binnenkomst voelde ik een hele positieve energie ik voelde dat ik welkom was. Ik heb hele mooie inzichten en herinneringen aan het event over gehouden. Ik zou het event zeker aanraden. Warme Groet, Jose

Heftig maar mooi gevuld met nieuwe inzichten

Hallo Claudia, Wat was het een dag. Famillie-opstelling 1.0. Heftig maar mooi en gevuld met veel nieuwe inzichten. Nancy is een bijzonder persoon die perfect is als begeleider voor dit soort dagen. Mijn complimenten. Daarnaast is Josefine een grote toegevoegde waarde geweest op deze dag. Wat een mooi mens!!! Met als afsluiter de ademsessie van Marian wat voor ieder een mooie afsluiter was. Het was een prachtige, fijne en respectvolle groep mensen van elkaar. Heel blij dat ik me heb aangemeld. Bedankt dat ik mee mocht doen. Groeten, Nelly

Familieopstellingendag waardevol en bijzonder

Ik vond het een hele waardevolle en bijzondere dag. De groep voelde vertrouwd en was fijn om mee te werken. Ik vond Nancy erg bekwaam en een fijne coach. Ze wist met haar vraagstelling tot de kern van het probleem te komen. Ik kwam bij mijn eigen opstelling slecht bij mijn diepe gevoelens, maar dat is nou net mijn probleem ;-). Toch gaf de opstelling mij nieuwe inzichten. De andere opstellingen kwamen wel ontzettend bij mij binnen, raakte me en behandelde allemaal een voor mij herkenbaar thema. Ik weet niet wat precies maar het doet wel wat met mij. Dit was mijn eerste grote opstelling en zeker niet de laatste. De ademsessie was een mooie en fijne afsluiting van deze mooie en leerzame dag. Lieve groet Edwin

Direct de vinger op de zere plek

Ik ben zeer tevreden over de behandeling bij CC. Het intake gesprek verliep prettig. Er werd direct de vinger op de zere plek gelegd en overlegd welke behandeling mij het best zou kunnen ondersteunen. Ik voelde me erg op mijn gemak en gehoord. Daarnaast waren er geen wachtlijsten en kon de behandeling snel starten. Heel prettig. De psycholoog die mij heeft ondersteunt (Niels) was een heel fijn, professioneel en warm persoon. Hij luisterde goed en confronteerde mij op een liefdevolle manier als ik een blinde vlek had. Daarnaast was het contact met de administratie zeer klantvriendelijk en altijd bereid om met mij mee te denken. Ik zal CC dan ook zeker aan anderen aanbevelen.                                                                                        Maartje